Neisseria gonorrhoeae là gì? Mức độ nguy hiểm và cách phòng tránh hiệu quả

Neisseria gonorrhoeae là gì? Đây là vi khuẩn gây bệnh lậu, một bệnh lây truyền qua đường tình dục có thể xuất hiện ở cơ quan sinh dục, trực tràng hoặc họng. Nhiều trường hợp nhiễm không biểu hiện triệu chứng rõ ràng nhưng vẫn có khả năng lây cho người khác và gây biến chứng nếu không được phát hiện, điều trị phù hợp. Cùng Gunshop tìm hiểu thông tin chi tiết về chủ đề này để phòng tránh và bảo vệ sức khỏe bản thân trong bài viết sau.

Neisseria gonorrhoeae là gì?

Vi khuẩn Neisseria Gonorrhoeae hay còn gọi là song cầu khuẩn lậu, là một loại vi khuẩn gram âm có hình dạng đặc trưng tương tự hai hạt cà phê nằm cạnh nhau. Vi khuẩn có khả năng bám vào các tế bào niêm mạc và thường gây nhiễm tại niệu đạo, cổ tử cung, trực tràng, họng hoặc kết mạc mắt. Đây là tác nhân trực tiếp gây bệnh lậu, một trong những bệnh lây truyền qua đường tình dục phổ biến. Neisseria gonorrhoeae được nhà vi khuẩn học Albert Neisser mô tả vào năm 1879 và tên của vi khuẩn cũng được đặt theo ông. 

Một đặc điểm đáng chú ý của Neisseria gonorrhoeae là khả năng biến đổi và phát triển tình trạng kháng kháng sinh. Trong nhiều thập kỷ, vi khuẩn đã lần lượt xuất hiện khả năng kháng với nhiều nhóm thuốc từng được sử dụng để điều trị bệnh lậu. Đây cũng là lý do người bệnh không nên tự mua kháng sinh hoặc sử dụng lại đơn thuốc cũ khi nghi ngờ mắc bệnh. Không phải tất cả trường hợp nhiễm Neisseria gonorrhoeae đều có triệu chứng. Nhiễm trùng ở cổ tử cung, trực tràng hoặc họng đặc biệt có thể diễn tiến khá kín đáo, khiến người bệnh vô tình tiếp tục lây nhiễm cho bạn tình.

Neisseria gonorrhoeae là song cầu khuẩn gram âm có hình dạng đặc trưng tương tự hai hạt cà phê

Vi khuẩn Neisseria gonorrhoeae lây truyền như thế nào?

Neisseria gonorrhoeae chủ yếu lây khi niêm mạc tiếp xúc với dịch tiết chứa vi khuẩn trong hoạt động tình dục hoặc trong quá trình sinh. Vì vậy, nguy cơ không chỉ giới hạn ở quan hệ qua âm đạo. Việc hiểu rõ từng con đường lây nhiễm dưới đây sẽ giúp bạn giảm nguy cơ mắc bệnh và bảo vệ người xung quanh:

• Quan hệ tình dục không an toàn qua âm đạo, hậu môn hoặc miệng: Đây là con đường lây truyền phổ biến nhất, nhất là khi bạn không sử dụng bao cao su. Vi khuẩn có thể truyền từ người nhiễm sang bạn tình khi niêm mạc sinh dục, trực tràng hoặc họng tiếp xúc với vùng đang nhiễm bệnh. Việc không xuất tinh không đồng nghĩa với không có nguy cơ lây nhiễm.
• Lây từ mẹ sang con trong quá trình sinh thường: Người mẹ mắc bệnh lậu có thể truyền vi khuẩn cho trẻ khi trẻ tiếp xúc với dịch sinh dục trong lúc sinh. Một biến chứng đáng chú ý là viêm kết mạc do lậu ở trẻ sơ sinh, có thể gây tổn thương mắt nghiêm trọng nếu không được điều trị kịp thời.
• Tiếp xúc thông thường và đồ dùng cá nhân: Đây không được xem là con đường lây bệnh lậu điển hình. Neisseria gonorrhoeae thích nghi với môi trường niêm mạc của cơ thể và khả năng tồn tại, gây lây nhiễm qua khăn tắm, bồn cầu, quần áo hoặc các vật dụng sinh hoạt thông thường rất thấp. Vì vậy, không nên tạo tâm lý lo ngại quá mức về việc sống chung hoặc sinh hoạt thông thường với người mắc bệnh.

Bao cao su giúp giảm đáng kể nguy cơ nhiễm lậu khi được sử dụng đúng cách từ đầu đến cuối cuộc quan hệ. Tuy nhiên, nguy cơ không thể loại bỏ hoàn toàn trong mọi tình huống, đặc biệt khi có tiếp xúc với vùng nhiễm khuẩn nằm ngoài phần được bao cao su che phủ. 

Dấu hiệu nhiễm Neisseria gonorrhoeae (bệnh lậu)

Biểu hiện của nhiễm Neisseria gonorrhoeae thay đổi tùy vị trí nhiễm và giới tính. Có người xuất hiện triệu chứng rõ sau khi nhiễm, nhưng nhiều trường hợp gần như không nhận thấy bất thường, đặc biệt khi vi khuẩn khu trú ở cổ tử cung hoặc họng. Cụ thể:

Nhiễm Neisseria gonorrhoeae có thể gây triệu chứng ở đường sinh dục, trực tràng hoặc họng

Ở nam giới

Ở nam giới, lậu niệu đạo thường gây triệu chứng tương đối rõ. Tuy nhiên, mức độ biểu hiện vẫn khác nhau giữa từng người và không phải trường hợp nào cũng có đầy đủ dấu hiệu điển hình. Các biểu hiện có thể kể đến gồm:

• Tiểu buốt, tiểu rát, tiểu ra mủ: Viêm niệu đạo do Neisseria gonorrhoeae có thể khiến nam giới cảm thấy nóng rát hoặc đau khi tiểu. Một số người còn có cảm giác muốn đi tiểu thường xuyên hơn.
• Đau hoặc khó chịu ở đầu dương vật: Lỗ niệu đạo có thể đỏ, kích ứng hoặc nhạy cảm hơn do phản ứng viêm. Đau và khó chịu có thể tăng khi tiểu hoặc khi vùng này bị cọ xát.
• Có dịch mủ từ niệu đạo: Dịch tiết có thể có màu trắng đục, vàng hoặc xanh và thường là một trong những biểu hiện khiến người bệnh đi khám. Tuy nhiên, màu sắc dịch tiết không đủ để tự xác định chắc chắn là bệnh lậu.
• Đau hoặc sưng vùng bìu: Khi nhiễm trùng lan đến mào tinh hoàn, một số nam giới có thể xuất hiện đau hoặc sưng ở một bên bìu. Đây là biểu hiện cần được thăm khám sớm.
• Nếu nhiễm lậu ở họng hoặc trực tràng, nam giới có thể không có triệu chứng hoặc chỉ xuất hiện đau họng, ngứa hậu môn, đau khi đại tiện hoặc dịch tiết trực tràng. 

Ở nữ giới

Ở nữ giới, bệnh lậu thường biểu hiện kín đáo hơn và có thể bị nhầm với viêm âm đạo, viêm đường tiết niệu hoặc những tình trạng phụ khoa khác. Vì vậy, không nên dựa vào triệu chứng đơn thuần để tự chẩn đoán. Tuy nhiên đây là những biểu hiện bất thường chị em cần lưu ý:

• Khí hư thay đổi bất thường: Viêm cổ tử cung có thể khiến lượng dịch âm đạo tăng hoặc thay đổi tính chất. Tuy nhiên, khí hư có mùi không phải biểu hiện đặc hiệu chỉ gặp ở bệnh lậu.
• Đau hoặc rát khi tiểu: Vi khuẩn có thể gây viêm niệu đạo, từ đó tạo cảm giác nóng rát hoặc khó chịu trong lúc tiểu.
• Đau khi quan hệ hoặc đau vùng bụng dưới: Khi tình trạng viêm lan lên đường sinh dục trên, người bệnh có thể xuất hiện đau vùng chậu hoặc đau sâu trong lúc quan hệ.
• Chảy máu âm đạo bất thường: Một số người có thể bị chảy máu giữa các kỳ kinh hoặc chảy máu sau quan hệ do cổ tử cung đang viêm và dễ tổn thương.
• Có thể hoàn toàn không có triệu chứng: Đây là điểm đặc biệt cần lưu ý. Nhiều phụ nữ mắc lậu không nhận thấy dấu hiệu rõ ràng nhưng vi khuẩn vẫn có thể tiếp tục gây viêm và lây truyền cho bạn tình.
• Ngoài đường sinh dục, lậu họng thường ít triệu chứng, trong khi lậu trực tràng có thể gây đau, ngứa, dịch tiết hoặc chảy máu nhẹ. Việc xét nghiệm vì vậy cần lựa chọn mẫu phù hợp với vị trí đã có tiếp xúc tình dục. 

Biến chứng nếu không điều trị kịp thời

Vậy nhiễm Neisseria gonorrhoeae có nguy hiểm không? Phần lớn trường hợp có thể điều trị khỏi bằng kháng sinh phù hợp, nhưng nếu bệnh kéo dài mà không được phát hiện, vi khuẩn có thể gây tổn thương hệ sinh sản hoặc lan sang những vị trí khác trong cơ thể. Cụ thể như:

• Viêm mào tinh hoàn ở nam giới: Vi khuẩn có thể lan từ niệu đạo lên mào tinh hoàn, gây đau và sưng vùng bìu. Trong một số trường hợp nặng hoặc kéo dài, biến chứng có thể ảnh hưởng đến khả năng sinh sản.
• Viêm vùng chậu ở nữ giới: Vi khuẩn có thể từ cổ tử cung lan lên tử cung và vòi trứng, gây bệnh viêm vùng chậu. Tình trạng này làm tăng nguy cơ tổn thương vòi trứng, đau vùng chậu mạn tính, thai ngoài tử cung và vô sinh.
• Tăng nguy cơ mắc và lây truyền HIV: Tình trạng viêm tại niêm mạc sinh dục có thể làm tăng tính nhạy cảm với HIV nếu có phơi nhiễm. Đồng thời, người đồng nhiễm HIV và lậu chưa được kiểm soát cũng có thể có nguy cơ truyền HIV cao hơn trong một số hoàn cảnh.
• Nhiễm lậu lan tỏa: Trong một số trường hợp hiếm, Neisseria gonorrhoeae có thể đi vào máu và lan đến các cơ quan khác. Người bệnh có thể xuất hiện sốt, đau hoặc viêm khớp, tổn thương da và hiếm hơn là viêm màng não hoặc viêm nội tâm mạc.
• Truyền sang trẻ trong khi sinh: Trẻ tiếp xúc với vi khuẩn trong lúc sinh có thể bị viêm kết mạc nặng. Nếu không được nhận biết và điều trị đúng, tổn thương giác mạc có thể ảnh hưởng nghiêm trọng đến thị lực.

Mức độ biến chứng phụ thuộc vào vị trí nhiễm, thời gian bệnh tồn tại và tình trạng sức khỏe của mỗi người. Do đó, phát hiện và điều trị sớm có ý nghĩa quan trọng hơn việc chờ triệu chứng tự biến mất. 

Điều trị Neisseria gonorrhoeae như thế nào?

Nhiễm Neisseria gonorrhoeae có thể chữa khỏi bằng kháng sinh, nhưng việc lựa chọn thuốc cần dựa trên hướng dẫn chuyên môn do tình trạng kháng kháng sinh của vi khuẩn lậu đang là vấn đề đáng quan tâm trên toàn cầu. Ngay sau khi được chẩn đoán mắc bệnh lậu, người bệnh sẽ cần lưu ý tuân thủ hướng dẫn bao gồm:

Điều trị Neisseria gonorrhoeae cần sử dụng kháng sinh đúng phác đồ để hạn chế kháng thuốc và tái nhiễm.

• Sử dụng kháng sinh theo chỉ định: Ceftriaxone hiện là một trong những thuốc chủ lực được sử dụng điều trị bệnh lậu không biến chứng theo nhiều hướng dẫn quốc tế. Trong trường hợp chưa loại trừ đồng nhiễm Chlamydia trachomatis, bác sĩ có thể chỉ định thêm thuốc điều trị Chlamydia phù hợp, chẳng hạn doxycycline tùy từng đối tượng. Không nên mặc định mọi trường hợp đều phải phối hợp ceftriaxone với azithromycin.
• Không tự ý mua hoặc đổi thuốc: Neisseria gonorrhoeae đã phát triển khả năng kháng nhiều nhóm kháng sinh. Dùng thuốc không đúng loại, không đủ liều hoặc tự ngừng thuốc có thể khiến việc kiểm soát bệnh khó khăn hơn và góp phần thúc đẩy kháng thuốc.
• Bạn tình cũng cần được đánh giá và xử lý: Người có quan hệ tình dục với bệnh nhân trong khoảng thời gian có nguy cơ cần được tư vấn, xét nghiệm và điều trị khi phù hợp. Việc chỉ điều trị một người nhưng tiếp tục quan hệ với bạn tình chưa được xử lý có thể dẫn đến tái nhiễm.
• Tạm ngừng quan hệ trong thời gian điều trị: Người bệnh thường được khuyến cáo không quan hệ tình dục trong ít nhất 7 ngày sau khi hoàn tất điều trị theo phác đồ phù hợp và cho đến khi các bạn tình cần điều trị cũng đã được xử lý. Điều này giúp hạn chế lây nhiễm qua lại.
• Xét nghiệm lại khi được chỉ định: Một số vị trí nhiễm, đặc biệt lậu họng, có thể cần xét nghiệm kiểm tra khỏi bệnh theo hướng dẫn chuyên môn. Người đã điều trị bệnh lậu cũng thường được khuyến nghị xét nghiệm lại sau một khoảng thời gian vì tái nhiễm tương đối phổ biến.

Nếu triệu chứng vẫn kéo dài sau điều trị, người bệnh không nên tự uống thêm kháng sinh mà cần quay lại cơ sở y tế. Bác sĩ có thể cần nuôi cấy vi khuẩn và đánh giá độ nhạy kháng sinh nếu nghi ngờ thất bại điều trị hoặc chủng vi khuẩn kháng thuốc. 

Cách phòng ngừa vi khuẩn Neisseria gonorrhoeae hiệu quả

Phòng bệnh lậu tập trung chủ yếu vào giảm tiếp xúc tình dục có nguy cơ và phát hiện sớm người đang nhiễm. Không cần quá lo ngại về những tiếp xúc sinh hoạt thông thường vì đây không phải con đường lây chính của Neisseria gonorrhoeae. Cụ thể những cách phòng ngừa có thể kể đến gồm:

• Sử dụng bao cao su đúng cách khi quan hệ: Bao cao su ngoài hoặc bao cao su trong giúp giảm sự tiếp xúc trực tiếp giữa niêm mạc và dịch sinh dục. Khi oral sex, có thể sử dụng bao cao su hoặc màng chắn miệng tùy hình thức quan hệ.
• Duy trì mối quan hệ một bạn tình đã được xét nghiệm: Mối quan hệ chung thủy hai chiều với bạn tình không mắc lậu giúp giảm nguy cơ phơi nhiễm. Điều quan trọng là cả hai đều biết tình trạng STI của mình thay vì chỉ dựa vào việc không có triệu chứng.
• Không cần quá tập trung vào đồ dùng cá nhân: Không dùng chung đồ vệ sinh cá nhân là thói quen tốt nói chung, nhưng khăn tắm, quần áo hoặc bồn cầu không phải con đường lây lậu thông thường. Phòng bệnh hiệu quả hơn cần tập trung vào quan hệ tình dục an toàn và xét nghiệm khi có nguy cơ.
• Xét nghiệm khi có nguy cơ: Người có bạn tình mới, nhiều bạn tình, bạn tình được chẩn đoán STI hoặc quan hệ không sử dụng biện pháp bảo vệ nên trao đổi với cơ sở y tế về xét nghiệm phù hợp. Tùy hành vi tình dục, mẫu xét nghiệm có thể được lấy ở nước tiểu, cơ quan sinh dục, họng hoặc trực tràng.
• Đi khám khi xuất hiện triệu chứng: Tiểu buốt, dịch mủ niệu đạo, khí hư bất thường, đau vùng chậu, đau tinh hoàn hoặc các triệu chứng xuất hiện sau một lần quan hệ có nguy cơ là những lý do nên thăm khám sớm.

Tóm lại, trả lời cho câu hỏi Neisseria gonorrhoeae là gì, đây là song cầu khuẩn gram âm gây bệnh lậu và chủ yếu lây qua quan hệ tình dục qua âm đạo, hậu môn hoặc đường miệng, cũng như từ mẹ sang con trong lúc sinh. Nhiều trường hợp nhiễm không có triệu chứng nên người bệnh vẫn có thể lây cho bạn tình mà không nhận biết. Nhiễm Neisseria gonorrhoeae có nguy hiểm không còn phụ thuộc vào việc bệnh được phát hiện và điều trị ở giai đoạn nào. Bệnh lậu có thể chữa khỏi bằng kháng sinh phù hợp, nhưng nếu kéo dài có nguy cơ gây viêm vùng chậu, viêm mào tinh hoàn, ảnh hưởng khả năng sinh sản hoặc hiếm hơn là nhiễm lậu lan tỏa. Vì vậy, quan hệ an toàn, xét nghiệm khi có nguy cơ và tuân thủ phác đồ là những biện pháp quan trọng để hạn chế biến chứng và tình trạng kháng thuốc.

[gunegacate handle="vien-uong-powergra" limit="11" title=" Danh Sách Viên Uống Tăng Cường Sinh Lý Từ Thương Hiệu Powergra Đáng Mua Nhất"] 

Ngoài ra, để được tư vấn thêm về các sản phẩm hỗ trợ tình dục, quý khách hàng vui lòng liên hệ đến số Hotline: 0938133165 hoặc đặt mua ngay tại website: gunshop.vn.

XEM THÊM:

• Các giai đoạn của bệnh lâu và triệu chứng
• Bệnh kim la gì bệnh gì?
• Những triệu chứng của bệnh kim la